Creativiteit in het vriesvak?

In managementbladen duiken tegenwoordig herhaaldelijk woorden en begrippen op die je vroeger amper tegenkwam. Zoals creativiteit, intuïtie, spiritualiteit en serendipiteit. Nijenrode en Erasmus hebben zelfs hoogleraren in creativiteit. In de Verenigde Staten schijnt een op de drie grote ondernemingen trainingen in corporate creativity te geven. Dat betekent dat in het bedrijfsleven de cijfers en theorieën van de economen niet meer alleen zaligmakend zijn. Men zoekt naar nieuwe ideeën of invalshoeken en die komen meestal niet van cijferaars met een 0-1 brein.

Personeel als inspiratiebron
Nieuwe ideeen werden in het verleden meestal door de grote bedrijven gekocht. Een klein bedrijf begon wat leuks en als het succesvol was werd het door het grote bedrijf geacquireerd. Steeds meer ondernemingen realiseren zich echter dat ook hun eigen personeel een bron van nieuwe ideeën kan zijn. En natuurlijk verwachten ze van de de werknemers dat die minstens even creatief zijn en die nieuwe ideeën in IT vormgeven. Dat is natuurlijk prachtig want daar wordt ons werk alleen maar spannender van.

Diepvriescreativiteit
Creativiteit is inmiddels één van de belangrijkste kwaliteiten waarop medewerkers worden beoordeeld. Gelukkig is elk mens creatief, maar die eigenschap kreeg geen kans in de lineaire denkcultuur van de meeste grote bedrijven. Eigenlijk hebben de meeste mensen hun creativiteit ingevroren.

Serendipiteit
Serendipiteit is de naam voor het verschijnsel dat soms hele belangrijke uitvindingen worden gedaan tijdens een zoektocht naar iets geheel anders. Vaak mislukt ook het oorspronkelijke doel. Zo werd penicilline per ongeluk gevonden. Zo ook de pil. Zo ook Viagra. Of dat altijd weer plakkende gele memovelletje; het resultaat van een mislukte lijm die maar niet wilde drogen. Eigenlijk was de ontdekking van Amerika ook een regelrechte mislukking want Columbus zocht naar Indië. Lineair denkende mensen zouden die uitvindingen als waardeloos opzijschuiven omdat ze niet beantwoorden aan het oorspronkelijke doel.

Ideeën en invalshoeken
Alleen creatieve mensen zijn in staat om die ‘toevallige’ ontmoetingen met een idee naar waarde te schatten. Maar hoe stimuleer je het toeval? Mary Ellen Heyde van de lifestyle vehicle division van Ford zegt hierover in het innovatiemagazine Fastcompany: ‘Nieuwe ideeën komen er vanzelf als je mensen van volkomen verschillende disciplines laat werken op hetzelfde probleem’.
Zo heeft de Rijksuniversiteit Groningen wetenschappers gekoppeld aan dichters. En kennen wij een grote baggergrondverzetmaatschappij die zich voor het vinden van nieuwe graaftechnieken liet inspireren door biologen die gespecialiseerd waren in graafdieren, zoals mollen en dergelijke.

Je horizon
Ook dit is weer een pleidooi om je horizon te verbreden en je niet te laten beperken door je werkomgeving. En lees naast managementliteratuur ook eens een gedichtenbundel.

Groeten Nanno de Boer